Marktonderzoek Zoekmachinemarketing 2011

Stand van zaken zoekmachinemarketing 2011Vanaf 2007 voer ik jaarlijks een onderzoek uit naar de markt van zoekmachinemarketing in Nederland.

Jaarlijks stel ik 10 vragen aan ruim 30 experts, verdeeld in de 3 groepen: adverteerders, aanbieders (zoekmachinemarketing bureaus) en zoekmachines.

Inhoudsopgave

  1. Zoekmachinemarketing bestedingen
  2. Grootste gemis
  3. Ontwikkeling zoekmachines
  4. Ontwikkeling zoekmachinemarketing bureaus
  5. Ontwikkeling adverteerders
  6. Concurrentie zoekmachinemarketing bureaus
  7. Onderscheidend vermogen aanbieders
  8. Ruimte voor toetreders
  9. Rol mediabureaus beperkt
  10. Grootste uitdaging: bijblijven

Presentatie resultaten

De resultaten presenteerde ik eerst op het SES Amsterdam 2011 congres. Hierbij de slides ter illustratie.


1. Zoekmachinemarketing bestedingen


De eerste vraag houdt de zoekmachinemarketing gemoederen al jaren bezig. Hoeveel geld wordt er besteed aan zoekmachinemarketing in Nederland?

Aangezien de grootste speler Google geen omzet rapporteert in Nederland, blijft het een gok.

Gemiddeld schatten alle ondervraagde experts de totale zoekmachinemarketing bestedingen (AdWords + SEO) in Nederland anno 2011 op:

565 miljoen euro.

In 2010 werden de zoekmachinemarketing bestedingen geschat op 480 miljoen euro (zie de resultaten in deze presentatie).

Bestedingen zoekmachinemarketing 2011

Voor het volledige beeld: Deloitte heeft in opdracht van het IAB voor 2010 de internet marketing bestedingen in kaart gebracht. Dit onderzoek rapporteert over 2010 zoekmachinemarketing bestedingen van 460 miljoen euro.

(Persoonlijk denk ik dat alleen de AdWords omzet van Google in Nederland al zo’n 650 tot 700 miljoen euro bedraagt in 2011. Maar het blijft gissen…)

Bestedingen t.o.v. TV

Is 565 miljoen euro eigenlijk veel of weinig? Dat wordt duidelijk als we de zoekmachinemarketing bestedingen afzetten tegen de bestedingen aan het grootste advertentiemedium: TV.

In 2010 werd er in Nederland netto 863 miljoen euro besteedt aan TV reclame (bron: SPOT).

Dat betekent dat de zoekmachinemarketing bestedingen op 2/3 liggen van de bestedingen aan TV. Dat maakt zoekmachinemarketing een belangrijk een niet te missen medium.


2. Grootste gemis


De 2e vraag die ik in m’n marktonderzoek stel: “Wat is het grootste gemis in de markt van zoekmachinemarketing in Nederland?”

En dan behalve concurrentie tussen zoekmachines. Want zoekmachine Google heeft al jaren een monopolie positie op de Nederlandse markt (zie ook marktaandeel zoekmachines Nederland 2011).

Marktaandeel zoekmachines Nederland 2011

Dat merk ik je met name in het advertentiesysteem van Google (AdWords). Aangezien dit een veiling betreft en het aantal adverteerders jaar op jaar toeneemt, lopen de prijzen per klik elk jaar verder op.

Onderscheidend vermogen

Wat de zoekmachinemarketing markt in Nederland anno 2011 met name mist, is onderscheidend vermogen tussen aanbieders van zoekmachinemarketing diensten.

Het is met name voor adverteerders – organisaties die zoekmachinemarketing bureaus inhuren – onduidelijk hoe het ene bureau verschilt van het andere.

Integratie zoekmachinemarketing

Wat verder duidelijk uit m’n onderzoek naar voren kwam, is het gemis aan integratie van zoekmachinemarketing.

Zowel het integreren van zoekmachinemarketing bij de inzet van andere media als het integreren van zoekmachinemarketing in de organisatie.


3. Ontwikkeling zoekmachines


De belangrijkste ontwikkelingen bij zoekmachines zijn:

  1. Diversificatie zoekresultaten
  2. Google “Cuts out the middle man”
  3. Social media

1. Diversificatie zoekresultaten

Een duidelijke trend bij zoekmachines, die zich in 2011 doorzet, is het uitbreiden van de zoekresultaten met andere vormen van content dan tekst.

Google begon hier medio 2007 al mee en noemt dit Universal Search. Zo zien we steeds vaker video’s, afbeeldingen, nieuws, producten, etc. tussen de zoekresultaten.

2. Google “Cuts out the middle man”

Google definieert de kwaliteit van zoeken als het geven van het meest exacte en meest relevante antwoord in de kortst mogelijke tijd en noemt dat “time-to-result”.

Kortom, breng de zoeker zo snel mogelijk naar het beste antwoord.

Wat met name in 2011 opvalt, is dat Google steeds vaker zèlf de eindbestemming is.

Google steeds vaker eindbestemming

Cut out the middle manWaar je voorheen via Google altijd op een website van derden terechtkwam, blijf je nu steeds vaker op het Google ‘domein’.

Denk bijvoorbeeld aan de lokale zoekresultaten bij het zoeken naar een bedrijf in combinatie met een lokatie. Dan beland je op Google Maps, waar je steeds meer informatie over dat bedrijf direct kunt vinden.

Denk ook aan het dit jaar in Nederland geïntroduceerde Google Shopping: het vergelijken van consumentenproducten binnen Google.

In de VS gaat Google nog een stapje verder. Daar kun je nu al hotels boeken met Google Hotel Finder en vliegtickets vergelijken met Google Flights.

Google is in 2011 dus heel duidelijk de “cut out the middle man” strategie gaan voeren.

Meer advertenties

Parrallel hieraan reserveert Google ook steeds meer plaats voor advertenties boven de zoekresultaten.

In combinatie met layout aanpassingen zorgt dit ervoor dat de organische zoekresultaten steeds verder omlaag verschuiven.

3. Social media

Een 2e duidelijke trend bij zoekmachines is de invloed van social media.

Allereerst gebruiken zoekmachines het gedrag van mensen op social media, zoals Facebook en Twitter, steeds meer in het rangschikken van hun zoekresultaten.

Daarnaast heeft Google in 2011 natuurlijk zelf een social media platform gelanceerd: Google+.

Het moge duidelijk zijn dat invloed van social media steeds groter wordt in zoekmachinemarketing.


4. Ontwikkeling zoekmachinemarketing bureaus


In 2011 zijn de zoekmachinemarketing bureaus verder gegaan met de ontwikkeling die ongeveer 2 jaar geleden is ingezet: de verbreding van dienstverlening.

Zoekmachinemarketing bureaus waren tot enkele jaren geleden specialisten, maar bijna alle bureaus hebben hun dienstverlening verbreed tot buiten het vak zoekmachinemarketing.

Zo bieden de meeste zoekmachinemarketing bureaus nu ook webanalytics en conversie optimalisatie diensten aan. Daarnaast bieden de meeste zoekmachinemarketing bureaus ook display advertising aan.

“Follow the leader”

Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat deze ontwikkeling is ingegeven door 1 partij: Google.

Pas nadat Google de gratis producten Google Analytics en Google Website Optimizer introduceerde, zijn de meeste zoekmachinemarketing bureaus hun dienstenpakket daarmee gaan uitbreiden.

Datzelfde geldt voor de uitbreiding van Google AdWords, waarmee je steeds meer geavanceerde visuele advertenties (display, video, etc.) kunt inzetten.

Weinig innovatie

Uit m’n marktonderzoek komt vervolgens naar voren dat zoekmachinemarketing bureaus weinig innovatie laten zien.

Het feit dat Google de markt domineert en controleert, lijkt hiervan de oorzaak. In combinatie met de verder toenemende vraag naar zoekmachinemarketing diensten, lijkt er niet veel noodzaak te zijn voor bureaus om te innoveren en zich te onderscheiden.


5. Ontwikkeling adverteerders


De belangrijkste ontwikkeling bij afnemers van zoekmachinemarketing diensten, de adverteerders, is dat zoekmachinemarketing meer en meer ‘in huis’ wordt gehaald.

Dan gaat het zowel om de kennis en kunde als het aanstellen van specialisten in de eigen organisatie.

Een belangrijke ontwikkeling in 2011 is dat adverteerders steeds meer in staat zijn de waarde van zoekmachinemarketing te bepalen.

Adverteerders meten de zoekmachinemarketing activiteiten steeds verder door en sturen daarbij steeds meer op het rendement uit de investering (ROI).

De afnemers van zoekmachinemarketing diensten missen echter nog vaak een zoekmachinemarketing strategie. De vele ontwikkelingen volgen elkaar in een hoog tempo op en adverteerders hebben moeite te bepalen wat voor hen relevant is en hoe dit in te bedden in hun organisatie en processen.


6. Concurrentie zoekmachinemarketing bureaus


Terug naar de zoekmachinemarketing bureaus. Wat is de concurrentie tussen alle aanbieders?

De concurrentie tussen zoekmachinemarketing bureaus is beperkt.

Natuurlijk neemt het aantal aanbieders van zoekmachinemarketing diensten toe. Maar de vraag naar zoekmachinemarketing diensten groeit minstens net zo hard, waardoor er geen harde concurrentiestrijd plaatsvindt.

De concurrentie tussen zoekmachinemarketing bureaus is groter in het ‘top segment’: de grote adverteerders die jaarlijks het meest geld uitgeven aan marketing en reclame.

Maar kijken we naar het MKB, dan is daar nauwelijks sprake van concurrentie tussen zoekmachinemarketing aanbieders.

Wisseling van de wacht

Opvallend is wel dat er een wisseling van de wacht heeft plaatsgevonden in de top van grootste zoekmachinemarketing bureaus.

De top 3 van zoekmachinemarketing bureaus was tot een paar jaar terug duidelijk aan te wijzen. Echter, de huidige top 3 van grootste zoekmachinemarketing bureaus bevat andere partijen, waaronder relatief nieuwe spelers.

Deze ontwikkeling, dat de ‘oude’ zoekmachinemarketing bureaus het steeds meer afleggen tegen nieuwe spelers, wijst erop dat de concurrentie tussen zoekmachinemarketing aanbieders toeneemt.


7. Onderscheidend vermogen aanbieders


Ik heb specifiek onderzocht wat het onderscheidend vermogen is tussen zoekmachinemarketing bureaus.

Zoals ook al naar voren kwam in vraag 2 (Grootste gemis in de markt), is het onderscheidend vermogen tussen zoekmachinemarketing bureaus onduidelijk.

Met name voor adverteerders die een zoekmachinemarketing bureau willen inhuren, is het onduidelijk wat het onderscheid is tussen de diverse zoekmachinemarketing bureaus.

De zoekmachinemarketing bureaus denken daar vaak net iets anders over. Zij vinden dat er een duidelijker onderscheid is tussen de zoekmachinemarketing bureaus.

Al gaven een aantal zoekmachinemarketing bureaus ook aan dat het onderscheid tussen de aanbieders onduidelijk is, zeker voor adverteerders.


8. Ruimte voor toetreders


Is er dan nog ruimte voor nieuwe aanbieders van zoekmachinemarketing diensten?

Iedereen is het daar over eens: ja.

Een vereiste voor nieuwe toetreders op de markt van zoekmachinemarketing in Nederland is dat ze zich onderscheiden.

De afgelopen jaren bleek dit niet noodzakelijk, gezien de toetreding van nieuwe partijen met een sterk vergelijkbare zoekmachinemarketing aanpak en aanbod. Anno 2011 is onderscheidend vermogen voor nieuwe toetreders noodzakelijk.

Gezien de trend dat zoekmachinemarketing bureaus hun dienstenpakket hebben verbreed, ontstaat er juist weer ruimte van zoekmachinemarketing specialisten.


9. Rol mediabureaus beperkt


In dit marktonderzoek kijk ik zoals gezegd naar 3 partijen: zoekmachinemarketing bureaus, adverteerders en zoekmachines.

Met name de grote adverteerders, zeker een groep van 100 adverteerders, werken samen met mediabureaus, waar ze al hun media inkopen.

Mediabureaus hebben de afgelopen jaren ook zoekmachinemarketing omarmd. Soms door een zoekmachinemarketing over te nemen, soms door zelf een zoekmachinemarketing team op te bouwen.

Potentie mediabureaus

De mediabureaus kunnen een grote rol spelen, omdat ze alle mediakanalen beheren.

Daardoor hebben ze alles is in huis om zoekmachinemarketing te integreren met andere online en offline media.

In bijvoorbeeld het Verenigd Koninkrijk is dat het geval: een groot gedeelte van de totale zoekmachinemarketing bestedingen loopt daar via mediabureaus.

In Nederland is dat niet de situatie. De mediabureaus lijken de zoekmachinemarketing boot te missen.


10. Grootste uitdaging: bijblijven


De laatste vraag in mijn marktonderzoek luidt: “wat is de grootste zoekmachinemarketing uitdaging in 2011?”

In volgorde van belangrijkheid is dat:

  1. Bijblijven met veranderingen
  2. Omgaan met Google
  3. Integratie in andere media & organisatie

1. Bijblijven

De ondervraagden geven aan dat de grootste uitdaging in zoekmachinemarketing is om bij te blijven met de veranderingen.

Concreet benoemt men met name social media. Hoe op deze en andere ontwikkelingen in te spelen, met name als adverteerder, is voor de meeste partijen een uitdaging.

2. Omgaan met Google

Daarnaast ziet men de omgang met Google als een grote uitdaging. De zoekmachinemarketing markt kan uiteraard niet zonder Google, maar dat is ook een grote afhankelijkheid.

Zeker gezien de ‘cut out the middle man’ strategie van Google, waarbij steeds meer markten door Google platformen worden gedomineerd.

Denk aan Google Maps vs. bedrijvengidsen als Gouden Gids, Google Shopping vs. vergelijkingssites als Kieskeurig.nl, Google Hotel Finder vs. hotel vergelijkingssites als Booking.com, etc.

3. Integratie

Een derde grote uitdaging op het gebied van zoekmachinemarketing in 2011 ligt in de integratie ervan, zowel in andere (online & offline) media als in de organisatie en processen.


Conclusie


De markt van zoekmachinemarketing in Nederland groeit in 2011 verder door. De zoekmachinemarketing bestedingen zijn in 2011 op jaarbasis met 18% gegroeid naar 565 miljoen.

De markt mist een duidelijk onderscheidend vermogen tussen zoekmachinemarketing bureaus. Met name voor adverteerders is dat onduidelijk.

De zoekmachinemarketing bureaus verbreden hun dienstverlening steeds verder van specialist naar online marketing bureau, wat het onderscheid niet ten goede komt. Dit laat ruimte voor nieuwe spelers, met name specialisten.

De innovatie in de markt van zoekmachinemarketing ligt niet bij de zoekmachinemarketing bureaus, maar bij Google. De zoekmachine verbetert de kwaliteit van de zoekresultaten steeds verder en weegt daarbij steeds meer de activiteit op social media mee.

Een belangrijke ontwikkeling bij Google is de ‘cut out the middle man’ strategie: de zoeker sneller naar het antwoord brengen. Daarbij is Google steeds vaker zelf de eindbestemming, zoals bij Google Maps of Google Shopping.

De uitdaging ligt voor zoekmachinemarketing bureaus in het werken aan onderscheidend vermogen. Anders wordt je ingehaald de concurrentie, met name nieuwe toetreders. Adverteerders vinden hun uitdaging in het bijblijven met de veranderingen, concreet de steeds meer dominante rol van Google.

Reageer op "Marktonderzoek Zoekmachinemarketing 2011"